Het lichaam van mens en Aarde

 

14.1

bladzijde 1 van 2

 

Een analoog verband

Gaande op onze reis over de Aarde zagen we van zuid naar noord een zekere rangschikking van cultuurgebieden tevoorschijn komen. Daarin ontstond de indruk dat de diverse psycho-sociale structuren waarin de mens leeft, zich in geografisch onderscheiden zônes voordoen. We zagen dat de mens in die zônes steeds op een andere wijze vorm geeft aan zijn individualiteit en sociale inbedding. Hierin bleken uitersten te bestaan. Zo vonden we cultuurvormen waarin het individuele nauwelijks tot ontwikkeling kon komen (13.4) en ook leefgemeenschappen waarin de Ik-ervaring met een Gods-ervaring gelijk werd gesteld (13.7) en alle tussenvormen daar tussenin.

Bij nadere beschouwing vertoont die gevonden volgorde iets opmerkelijks. Want er is een analogie aan te wijzen tussen de Ik-vormen die we op deze reis over de Aarde tegenkwamen en de opvolgende stadia van het menselijk Ik-proces, dat zich, vanuit de symbiotisch-paradijselijke oereenheid, via diverse puberteitsstadia ontwikkelt naar zelfstandig Ik-besef.

 

Lichaam en bewustzijn

Zou het dan, dit geheel beschouwend, misschien zo kunnen zijn, dat er ook op de Aarde stadia te onderscheiden zijn, waarin een specifieke Ik-vorm tot ontwikkeling kan komen? En zouden deze stadia dan zichtbaar gemaakt worden in de gevonden elkaar opvolgende zônes? (*) En zo ja, zou deze opeenvolging ook meer zicht op ons astrologisch werkmodel en onze begripsvorming kunnen geven? We kunnen dit verder nagaan.

 

Centrifuge

Laten we hiervoor even terugdenken aan het functionele verband tussen assen en vlakken. Bij de bespreking daarvan ( 5.3) stonden deze assen stil. We beschouwden ze niet in draaiende toestand. Echter op onze reis over de Aarde beschouwden we de Aarde wel terwijl zij draaide. In verband met het-naar-buiten-gekeerd-zijn van de aandacht, refereerden we toen (13.8) naar de centrifugewerking. Laten we daar nog eens naar kijken.

Want een centrifuge heeft naast het naar-buiten-slingeren van de inhoud nog een tweede effect, namelijk het ordenen van die inhoud in onderscheiden fracties:

Door de middelpuntvliedende kracht kruipt de ronddraaiende stof, volgens afnemend soortelijk gewicht, langs de centrifugewand omhoog. De stof wordt zo - in volgorde van het soortelijk gewicht - in zônes, of fracties gerangschikt. Hierbij komt de zwaarste fractie in de onderste laag terecht en het lichtste bovenin. Op deze wijze ordent een draaiende centrifuge een heterogeen samengestelde massa tot opeenvolgende gefractioneerde lagen. Naast de naar-buiten-slingerende werking heeft de aswenteling dus ook ordenende uitwerking.

Op onze reis over de Aarde ontdekten we nu een volgorde in sociaal-culturele gebieden, die door hun rangschikking van beneden naar boven, zo'n zelfde beeld vertonen.

 

Nog meer analoge verbanden

Mogelijk is dit een onwennige gedachte, maar het loont de moeite om er toch bij stil te staan, te meer daar er nog meer van dit soort analogieën zijn aan te wijzen.

In de tropische gebieden zien we, hoe het Ik vrijwel volledig opgaat in de natuurlijke omgeving. Hier spelen het fysieke en de feitelijke (offer)handeling de hoofdrol. In het mediterrane gebied komt in de Ik-beleving een meer astrale, warmbloedige lading te voorschijn, terwijl in de gematigde streken een koelere, meer mentale Ik-instelling opvalt. In het hoge noorden ten slotte is de omgeving van de Ik-beleving afgestroopt. Het Ik functioneert op zichzelf. Het staat alleen.

Naarmate we hoger naar het noorden komen neemt in de opeenvolgende zônes de "zwaarte" van de Ik-beleving af, precies overeenkomstig de ordening die ook door een draaiende centrifuge zou zijn ontstaan: de zwaarste fractie (het fysieke) onderin en de lichtste (het afgestroopte Ik) bovenin.

 

literatuurlijst, onderwerpen per pagina, woordenlijst, afbeeldingen,

tabellen en schema's, blauw gemarkeerde teksten